ေမေဒး (သို႔) ကမၻာ့အလုပ္သမားေန႔

ေမလ ၁ ရက္ေန႔ဟာ ကမၻာ့အလုပ္သမားေန႔ ျဖစ္ၿပီး အစိုးရ႐ုံး၊ အလုပ္႐ုံ၊ ေဈးဆိုင္ေတြကို ပိတ္ကာ အလုပ္သမားေတြရဲ႕ အင္အားျပပြဲ၊ စီတန္းလမ္းေလၽွာက္ပြဲ စတဲ့ အလုပ္သမားေန႔ အထိမ္းအမွတ္ပြဲေတြကို က်င္းပေလ့ရွိပါတယ္။

ေမေဒး ေခၚ အလုပ္သမားေန႔ဆိုတာဟာ အလုပ္သမား လူတန္းစားေတြအဖို႔ လြန္စြာအေရးပါတဲ့ ေန႔ႀကီးျဖစ္ပါတယ္။ ေရွးႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက အလုပ္သမား ပစၥည္းမဲ့လူတန္းစားေတြကို ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ခဲ့တဲ့ အရင္းရွင္စနစ္ကို ေတာ္လွန္ၿပီး အလုပ္သမားေတြရဲ႕ ဘဝသစ္ တည္ေဆာက္ဖို႔ အလုပ္သမားမ်ားရဲ႕ ေသြးစည္းတဲ့ေန႔လို႔ ေခၚဆိုၾကပါတယ္။

ေမေဒး ေပၚေပါက္လာမႈဟာ ၁၉ ရာစုဆန္းေလာက္မွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက အလုပ္ရွင္နဲ႔ အလုပ္သမားတို႔ရဲ႕ ပဋိပကၡျဖစ္မႈကေန စတင္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီေခတ္က အလုပ္သမားေတြဟာ ေနထြက္က ေနဝင္အထိ တစ္ေန႔ကို ၁၆ နာရီကေန နာရီ ၂၀ အထိ ပင္ပန္းႀကီးစြာ အလုပ္႐ုံ၊ စက္႐ုံေတြမွာ အလုပ္ဆင္းၾကရပါတယ္။ ပင္ပင္ပန္းပန္း လုပ္ကိုင္ေပးေနရေပမဲ့ သူတို႔ေတြရဲ႕ ဘဝဟာ တိုးတက္မႈရွိမလာဘဲ ေနေရး၊ ထိုင္ေရးနဲ႔ က်န္းမာေရးေတြမွာ အလြန္ပဲ အဆင့္အတန္း နိမ့္က်စြာ ေနခဲ့ရပါတယ္။ အဲဒီလို ဘဝဆိုးကို ရင္ဆိုင္ရတာေၾကာင့္ အလုပ္သမား ေခါင္းေဆာင္ေတြက အလုပ္သမားေတြ သက္သာေခ်ာင္ခ်ိေစဖို႔အလုပ္ရွင္ေတြကို အေရးဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။

၁၈၂၀ ျပည့္ႏွစ္ကေန ၁၈၄၀ ျပည့္ႏွစ္ေလာက္အထိ အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္ေတြက တစ္ေန႔တာ အလုပ္ခ်ိန္ ၁၀ နာရီသာ ကန္႔သတ္ထားဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အလုပ္ရွင္ေတြက အလြယ္တကူ မလိုက္ေလ်ာခဲ့ၾကပါဘူး။ အလုပ္ခ်ိန္ ေလၽွာ႔ေပါ့ေရးအတြက္ တိုက္ပြဲဝင္တဲ့ အလုပ္သမားေတြဟာ ဖမ္းဆီးႏွိပ္ကြပ္ ခံရေပမဲ့လည္း အလုပ္သမား အင္အားစုမ်ားက အေလ်ာ့မေပးဘဲ ဆက္လက္ႀကိဳးပမ္းခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲ့ဒီအခ်ိန္က စၿပီး အလုပ္သမားေတြရဲ႕ တိုက္ပြဲဟာ အဂၤလန္၊ ဂ်ာမနီ၊ ျပင္သစ္ႏွင့္ ဩစေၾတးလ် အထိ ကူးစက္သြားခဲ့ပါတယ္။

၁၈၈၄ ခုႏွစ္ အေမရိကန္ အလုပ္သမားမ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ညီလာခံမွာ ၁၈၈၆ ခု ေမလ ၁ ရက္ေန႔ကစၿပီး တစ္ေန႔ကို ၈ နာရီသာ အလုပ္လုပ္ခိုင္းဖို႔ဆုံးျဖတ္လိုက္ပါတယ္။ အလုပ္သမား အဖြဲ႕ခြဲေတြဆီကိုလည္း အဲ့ဒီဆုံးျဖတ္ခ်က္အတိုင္း ေအာင္ျမင္သည္အထိ တိုက္ပြဲဝင္ၾကဖို႔ ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြ ေပးပို႔ခဲ့သလို အလုပ္သမားေပါင္း မ်ားစြာကလည္း ၫႊန္ၾကားခ်က္အတိုင္း ေဆာင္႐ြက္ခဲ့ၾကပါတယ္။ တစ္ဘက္က အစြမ္းကုန္ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္ျခင္းကို ခံခဲ့ရၿပီးတဲ့ေနာက္ တခ်ိဳ႕ဟာ အလုပ္က ထုတ္ပစ္ခံရ၊ တခ်ိဳ႕က ေထာင္က်ကာ အသက္ဆုံးခဲ့ရသူေတြလည္းရွိၿပီး အလြန္ထိခိုက္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္ဆုံးမွာေတာ့ အလုပ္သမားမ်ားရဲ႕အေရး ေအာင္ျမင္ခဲ့ပါတယ္။

၁၈၈၉ ခုႏွစ္ ပါရီၿမိဳ႕မွာ က်င္းပတဲ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဆိုရွယ္လစ္ ဒုတိယညီလာခံမွာ ေမလ ၁ ရက္ေန႔ကို ကမၻာ့အလုပ္သမားေန႔အျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးလိုက္ပါတယ္။ အဲဒီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ ႏွစ္စဥ္ ေမလ ၁ ရက္ေန႔တိုင္းမွာ အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္အသီးသီးက အလုပ္သမားအေရးေတြကို ေဟာေျပာတာ စတဲ့ အထိမ္းအမွတ္ပြဲေတြကို က်င္းပေခဲ့ၾကပါတယ္။

ကမၻာ့အလုပ္သမားေန႔မွာ အလုပ္သမားအားလုံးဟာ လုပ္ချပည့္နဲ႔ အားလပ္ခြင့္ရၾကပါတယ္။ ယခုအခါ ကမၻာ့အလုပ္သမားေန႔ကို ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံေပါင္းမ်ားစြာမွာ အမ်ားျပည္သူ အလုပ္ပိတ္ရက္အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

Cj (႐ိုးရာေလး)