ျမန္မာ့ရုပ္ေသးပညာ

ရုပ္ေသးႀကိဳးအေၾကာင္းကို အနည္းငယ္ေလာက္ တီးမိေခါက္မိရွိသြားတဲ့အခါ ရုပ္ေသးတို႔ရဲ႕ ေဖ်ာ္ေျဖမႈပံုစံ၊ သမားစဥ္နဲ႔ သမိုင္းေၾကာင္း အနည္းငယ္ေလာက္ထပ္ၿပီး ၾကည့္ၾကရေအာင္..


ရုပ္ေသးဟာ အင္းဝေခတ္က စတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ဒီလိုေျပာရျခင္းက အင္းဝေခတ္ စာေပအေထာက္အထားတစ္ခုမွာ အရုပ္သည္ ဆိုတဲ့စကားလံုးကို ေတြ႕ရလို႔ျဖစ္ပါတယ္။ ေရွးက ရုပ္ေသးကို နန္းတြင္းမွာ ဘုရင္နဲ႔ ေတာ္ဝင္မိသားစုေတြကို ေဖ်ာ္ေျဖတဲ့ေနရာမွာပဲ အသံုးျပဳေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း အျမင့္သဘင္လို႔ ဆုိဟန္ရွိပါတယ္။ ဒီအျမင့္သဘင္ကိုပဲ အမွီျပဳလို႔ ေျမဝိုင္းကေနၾကရာက ဇာတ္သဘင္ရယ္လို႔ ျဖစ္လာပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ စကားစပ္မိလို႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ အျမင့္သဘင္လို႔ ဆိုၾကတဲ့အတိုင္း ရုပ္ေသးကို ေျမႀကီးေပၚမွာ ဒီတိုင္း လံုးဝ လံုးဝ ႀကိဳးဆြဲကျပခြင့္မရွိပါဘူး။ ဒါဟာသဘင္စည္းကမ္းအရ သိပ္ကို အေရးႀကီးပါတယ္။


ရုပ္ေသးပြဲေတြ ျပဳလုပ္ၾကရမွာလည္း တကယ္လို႔မ်ား ၂ရက္ ၃ရက္ ကျပမယ္လို႔ စီစဥ္ထားရွိခဲ့ရင္ ပထမေန႔မွာ နတ္ကေတာ္ရုပ္ကေန စထြက္ေပးရပါတယ္။ သမားစဥ္အရ ပထမ ညမွာ နတ္ကေတာ္၊ ျမင္း၊ ေမ်ာက္၊ ဘီလူး၊ ဂဠဳန္+နဂါး နဲ႔ ေဇာ္ရယ္လို႔ ထြက္ေပးရသလို ဒုတိယညမွာေတာ့ အပ်ိဳေတာ္ကေနစၿပီး ထြက္ေပးရပါတယ္။ ဒါေတြအားလံုးဟာ သမားစဥ္ပါပဲ။ ရုပ္ေသးပြဲေတြမွာေတာ့ ၅၅၀နိပါတ္ေတာ္ေတြနဲ႔ ဇာတ္ႀကီး ၁၀ ဘြဲ႕ကို ကျပၾကေလ့ရွိပါတယ္။ ဒီလို ဇာတ္ေတာ္ႀကီးေတြ၊ ျပဇာတ္ေတြကို ကျပတဲ့အခ်ိန္မွာ အသံုးျပဳတဲ့စင္က ႏွစ္ထပ္စင္ လို႔ေခၚတဲ့ စင္အမ်ဳိးအစားပါ။


စင္အေၾကာင္းထပ္ေျပာရရင္ ရုပ္ေသးစင္မွာ အမ်ိဳးအစား (၂)မ်ိဳးရွိပါတယ္။ ပထမ တစ္မ်ိဳးကေတာ့ ပံုမွန္ျမင္ေနက် ရိုးရိုးစင္ေတြပါ။ ဆိုလိုတာက လက္တန္းနဲ႕ ကားဖံုး (ျပည္ဖံုးကား) ပါတဲ့စင္ပါပဲ။ ဆြဲတဲ့သူက ျပည္ဖံုးကားအေနာက္က ႀကဳိးကိုင္ရတဲ့ ျမင္ဖူးေနက် စင္ေတြပါ။ ဒုတိယ တစ္မ်ိဳးကေတာ့ ႏွစ္ထပ္စင္ပါ။ နာမည္အတိုင္းပဲ ဒီစင္မွာ နွစ္ထပ္ပါဝင္ပါတယ္။ ဒီစင္ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္က ဥပမာ- ဘုရင္္နဲ႔ အမတ္ႀကီးေတြ ညီလာခံလုပ္မယ္ဆိုပါစို႔.. ရိုးရိုးစင္နဲ႔ဆိုရင္ ဘုရင္နဲ႔ အမတ္ေတြကို ေဘးတိုက္သာ တန္းစီလို႔ ရႏုိင္ပါမယ္။ တစ္တန္းပဲ ရပါမယ္။ ေရွ႕ေနာက္ တန္းစီလို႔ မရပါဘူး။ ႏွစ္ထပ္စင္ကေတာ့ ဒီျပႆနာကို ေျပလည္ေစပါတယ္။ စင္ က ႏွစ္ထပ္မို႔ လူတစ္ေယာက္ႀကိဳးဆြဲတဲ့ေနရာမွာ ႏွစ္ေယာက္ေနႏိုင္ၿပီး ရုပ္ေသးေတြကို ေရွ႕ေနာက္ တန္းစီလို႔ ရႏိုင္ပါတယ္။
ဒီဘက္ေခတ္မွာေတာ့ ရုပ္ေသးေတြကို ေရွးမူမပ်က္ ႀကိဳးဆြဲကျပၾကတာအျပင္ ေနာက္ထပ္ ေနာက္ထပ္ အသစ္အဆန္းေတြကိုလည္း တီထြင္ဖန္တီးေနၾကပါၿပီ။ (၃)ပိုင္းျပတ္ရုပ္ ( သံုးပိုင္းျဖတ္ရုပ္) လို႔ေခၚတဲ့ စုန္းမရုပ္ကို တီထြင္တာမ်ိဳးေတြ၊ မူလရုပ္ေသးရုပ္မွာ ပါဝင္တဲ့ႀကိဳးေတြထက္ ႀကိဳးေတြ ပိုမိုပါဝင္ေအာင္ တပ္ဆင္ၿပီး ကကြက္ဆန္းေတြ ထုတ္ေဖာ္လာတာမ်ိဳးေတြကိုလည္း ျပဳလုပ္ေနၾကပါၿပီ။ (စုန္းမရုပ္အေၾကာင္းကို ေနာင္အခါ အလ်ဥ္းသင့္သလို ေဖာ္ျပေပးသြားပါမည္။ )


ရိုးရာကို ရိုးရာအတိုင္းထိန္းသိမ္းမွ ေကာင္းတယ္လို႔ ယူဆသေတြ ရွိသလို ရိုးရာလည္းမပ်က္ေစရဘဲ ေခတ္ေရစီးေၾကာင္းကို အမီလိုက္လို႔ တီထြင္ဆန္းသစ္တာကလည္း ရိုးရာကို ထိန္းသိမ္းနည္းတစ္္မ်ိဳးလို႔ ယူဆေနသူေတြလည္း ရွိၾကပါတယ္။ ဘယ္လိုပင္ျဖစ္ေစ၊ ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈတစ္ခုကို မေပ်ာက္ပ်က္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းၾကဖို႔ဆိုတာ လူတိုင္း အထူးသျဖင့္ လူငယ္ေတြရဲ႕ တာဝန္ေတြ မဟုတ္ပါလားရွင္.. ရိုးရာဓေလ့၊ ယဥ္ေက်းမႈေတြနဲ႔ အႏုသုခုမ ပညာရပ္ေတြကို တစ္ဖက္တစ္လမ္းက ထိန္းသိမ္းေနၾကသူအားလံုးကို ဦးညြတ္လ်က္….


Angelic Demon (ရိုးရာေလး)
Photo credit- #TravellerChan